Νέα & Δραστηριότητες

Ψηφιακό Αρχείο 1821

«Η Ελληνική Επανάσταση του 1821: Ψηφιακό Αρχείο»

Δημιουργία εκπαιδευτικής και ερευνητικής διαδικτυακής εφαρμογής με θέμα την Ελληνική Επανάσταση του 1821

act4greece_small ETE_Logo_GR

Στο πλαίσιο του Προγράμματος Act4Greece της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος, το Κέντρο Έρευνας για τις Ανθρωπιστικές Επιστήμες (ΚΕΑΕ) αναλαμβάνει τον τομέα δράσης «Έρευνα, εκπαίδευση και κατάρτιση» και προτείνει τη δημιουργία ψηφιακής πλατφόρμας που θα συγκεντρώνει διαφορετικού τύπου υλικό (αρχειακό, κειμενικό, οπτικό, ηχητικό, οπτικοακουστικό) για διαφορετικές όψεις της περιόδου της Ελληνικής Επανάστασης του 1821. Το έργο θα υλοποιηθεί και με τη συνεργασία έγκριτων φορέων, όπως η Βιβλιοθήκη της Βουλής, τα Γενικά Αρχεία του Κράτους (ΓΑΚ), το Ελληνικό Λογοτεχνικό Ιστορικό Αρχείο (ΕΛΙΑ), το Μουσείο Λαϊκών Οργάνων – Συλλογή Φ. Ανωγειανάκη.

Στόχος του προγράμματος είναι:

  1. Η αξιοποίηση Ελλήνων νέων διδακτορούχων, ώστε να έχουν τη δυνατότητα να συνεχίζουν το ερευνητικό τους έργο στη χώρα μας, χωρίς να χρειάζεται να διαφεύγουν στο εξωτερικό.
  2. Η δημιουργία ενός εύχρηστου εργαλείου για την εύκολη και ελεύθερη πρόσβαση του κοινού σε αρχειακό υλικό, αποτελέσματα ερευνητικών μελετών, τραγούδια, φορεσιές, έργα τέχνης κ.ά. Αυτό το εργαλείο θα διευκολύνει επιπροσθέτως τη μελέτη σχετικών επιστημονικών ζητημάτων.
  3. Η κατασκευή ενός εκπαιδευτικού εργαλείου για τη δευτεροβάθμια και την τριτοβάθμια εκπαίδευση κατάλληλου για τη διάχυση της επιστημονικής έρευνας.
  4. Η συνεργασία και επικοινωνία με διεθνή ακαδημαϊκά περιβάλλοντα, η οποία θα υποστηριχθεί από τη δίγλωσση έκδοση του έργου (ελληνική και αγγλική).

 

Αναλυτική περιγραφή προγράμματος «Η Ελληνική Επανάσταση του 1821: Ψηφιακό Αρχείο»

Το Κέντρο Έρευνας για τις Ανθρωπιστικές Επιστήμες (ΚΕΑΕ) είναι μια αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία, η οποία ξεκίνησε τη λειτουργία της τον Ιανουάριο του 2015. Βασικός σκοπός της είναι η χρηματοδότηση της έρευνας στις ανθρωπιστικές επιστήμες, μέσα από τη διαδικασία δημόσιων προσκλήσεων προς νέες ερευνήτριες και νέους ερευνητές, κατόχους διδακτορικών τίτλων, για την υποβολή ερευνητικών προτάσεων.

Το ΚΕΑΕ προτείνει τη δημιουργία μια πολυεπίπεδης διαδικτυακής εφαρμογής, η οποία θα συγκεντρώνει πρωτογενές και δευτερογενές επιστημονικό υλικό και θα το παρουσιάζει με τρόπο κατάλληλο για εκπαιδευτική και ερευνητική χρήση.

Η εφαρμογή αυτή θα αποτελείται από τα ακόλουθα επίπεδα:

  1. Ψηφιακό αποθετήριο: Οργανωτική υποδομή (βάσεις δεδομένων), εντός της οποίας θα συγκεντρώνεται υλικό για το 1821 με στόχο την ελεύθερη πρόσβαση των επισκεπτών σε αυτό και την ανάκληση δεδομένων. Στο πλαίσιο αυτό θα πραγματοποιηθεί ψηφιοποίηση υλικού και κατάλληλη ταξινόμησή του στις βάσεις δεδομένων. Η οργανωτική αυτή υποδομή θα έχει δυναμικό χαρακτήρα και θα μπορεί να εμπλουτίζεται με νέο υλικό μετά τη λήξη του προτεινόμενου προγράμματος.
  2. Ιστότοπος: Στο επίπεδο αυτό θα δημιουργηθεί ένα ενιαίο περιβάλλον παρουσίασης του ψηφιακού αποθετηρίου, το οποίο θα επιτρέπει τη διασύνδεση των ψηφιακών συλλογών του. Ο ιστότοπος θα σχεδιαστεί ώστε να αποτελεί ένα λειτουργικό εργαλείο αφενός για τη διαχείριση του ψηφιακού αρχείου που θα συγκροτήσει το ψηφιακό αποθετήριο και αφετέρου για την αξιοποίησή του στην έρευνα και την εκπαίδευση.
  3. Διαδικτυακά εκθέματα: Με βασικό αιτούμενο τη ζωντανή παρουσίαση αλλά και τη διασύνδεση του υλικού του ψηφιακού αποθετηρίου, ο ιστότοπος θα αξιοποιεί τον πλέον σύγχρονο τρόπο οπτικής παρουσίασης της πληροφορίας: τα «διαδικτυακά εκθέματα» προτείνουν σενάρια χρήσης του υλικού και ψηφιακές εξιστορήσεις εύκολα κατανοητά και ελκυστικά σε ένα ευρύ κοινό.
  4. Μεταγραφές τεκμηρίων μέσω crowdsourcing. Το έργο «Η Ελληνική Επανάσταση του 1821: Ψηφιακό Αρχείο» θα απευθύνει πρόσκληση στο κοινό (ερευνητικό και μη) να συμμετέχει στη μεταγραφή αρχειακών τεκμηρίων μέσα από σχετικό λογισμικό, στο πρότυπο διεθνών προγραμμάτων crowdsourcing. Η δυνατότητα αυτή μπορεί να αποτελέσει πολύτιμο εκπαιδευτικό εργαλείο και βάση συνεργασίας με διεθνείς ερευνητικούς φορείς.

Για την υλοποίηση της ψηφιακής αυτής εφαρμογής, το ΚΕΑΕ θα συνεργαστεί με τους παρακάτω έγκριτους φορείς, ενώ κατά την πορεία του έργου θα αναζητηθούν και άλλοι:

  • Γενικά Αρχεία του Κράτους (ΓΑΚ)
  • Εθνική Βιβλιοθήκη (ΕΒΕ)
  • Βιβλιοθήκη της Βουλής των Ελλήνων
  • Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (ΕΙΕ)
  • Μουσείο Μπενάκη
  • Ελληνικό Λογοτεχνικό Ιστορικό Αρχείο (ΕΛΙΑ) – Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης (ΜΙΕΤ)
  • Σωματείο Φίλων Μουσείου Λαϊκών Μουσικών Οργάνων – Φοίβου Ανωγειανάκη
  • Ίδρυμα Καπετάν Βασίλη και Κάρμεν Κωνσταντακοπούλου

 

Ακαδημαϊκή επιτροπή προγράμματος «Η Ελληνική Επανάσταση του 1821: Ψηφιακό Αρχείο» (με αλφαβητική σειρά)

Άντα Διάλλα, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ευρωπαϊκής Ιστορίας στο Τμήμα θεωρίας και Ιστορίας της Τέχνης της ΑΣΚΤ

Δημήτρης Δημητρόπουλος, Διευθυντής Ερευνών του Τομέα Νεοελληνικών Ερευνών, Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών/Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών

Έλλη Δρούλια, Διευθύντρια της Βιβλιοθήκης της Βουλής των Ελλήνων

Κωνσταντίνα Ζάνου, Επίκουρη Καθηγήτρια Ιταλικής και Μεσογειακής Ιστορίας στο Ιταλικό Τμήμα στο Πανεπιστήμιο Columbia της Νέας Υόρκης

Γιάννης Κονταράτος, Επίκουρος Καθηγητής Ζωγραφικής στο Τμήμα Εικαστικών Τεχνών της ΑΣΚΤ

Χρήστος Λούκος, Ομότιμος Καθηγητής Ιστορίας στο Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας, Πανεπιστήμιο Κρήτης

Κωνσταντίνος Τσουκαλάς, Ομότιμος Καθηγητής Κοινωνιολογίας στο Τμήμα Κοινωνικών Επιστημών και Δημόσιας Διοίκησης του Πανεπιστημίου Αθηνών. Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού

Thomas W. Gallant, Καθηγητής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο UC San Diego

Mark A. Mazower, Καθηγητής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Columbia (NY)

 

Επιστημονική συντονιστική επιτροπή προγράμματος «Η Ελληνική Επανάσταση του 1821: Ψηφιακό Αρχείο» (με αλφαβητική σειρά)

Επιστημονική Υπεύθυνη Έργου: Άντα Διάλλα, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ευρωπαϊκής Ιστορίας στο Τμήμα θεωρίας και Ιστορίας της Τέχνης της ΑΣΚΤ

Δέσποινα Βαλατσού, Δρ. Ιστορίας ΕΚΠΑ (ειδίκευση: Digital Humanities και Digital History)

Γιώργος Καλαούζης, Μηχανικός Η/Υ, Τμήμα Αρχιτεκτόνων και Μηχανικών, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Ιουλία Πεντάζου, Δρ. Αρχιτεκτονικής Παν.Θεσσαλίας (ειδίκευση: σχεδιασμός πολιτισμικών και εκπαιδευτικών ψηφιακών εφαρμογών)

Ελένη Σταμπόγλη, Ιστορικός, εκδότρια (εκδόσεις Καλειδοσκόπιο)

 

Ομιλία του καθ. κ. Κώστα Γαβρόγλου για την παρουσίαση του έργου «Η Ελληνική Επανάσταση του 1821: Ψηφιακό Αρχείο» του Κέντρου Έρευνας για τις Ανθρωπιστικές Επιστήμες (ΚΕΑΕ) στο πλαίσιο του προγράμματος NBG Act4Greece.

Συνέντευξη του καθ. κ. Κώστα Γαβρόγλου στο ελληνικό πρόγραμμα της κρατικής ραδιοφωνίας SBS στην Αυστραλία για την παρουσίαση του έργου «Η Ελληνική Επανάσταση του 1821: Ψηφιακό Αρχείο».

 

Τι είναι το Πρόγραμμα Act4Greece της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος;

Το Πρόγραμμα NBG Act4Greece της Εθνικής Τράπεζας έχει ως στόχο τη στήριξη πρωτοβουλιών κοινωνικής προστασίας, πρόνοιας και αλληλεγγύης, κοινωνικής και καινοτόμου επιχειρηματικότητας και επενδύσεων στο ανθρώπινο κεφάλαιο, με έμφαση στον άνθρωπο, το περιβάλλον και την αειφόρο ανάπτυξη. Παράλληλα επιδιώκει να συμβάλει στην αποτελεσματική διαχείριση χρηματοδοτικών πόρων που διατίθενται από φυσικά ή/και νομικά πρόσωπα που επιθυμούν να συνδράμουν στον οικονομικό, κοινωνικό και περιβαλλοντικό μετασχηματισμό της ελληνικής οικονομίας.

Οι πόροι που θα συλλέγονται θα διατίθενται για τους εξής βασικούς τομείς δράσης του NBG Act4Greece:

  1. Πρόνοια, υγεία και αλληλεγγύη
  2. Κοινωνική οικονομία και επιχειρηματικότητα
  3. Πολιτισμός και πολιτιστική επιχειρηματικότητα
  4. Νεανική και καινοτόμος επιχειρηματικότητα
  5. Περιβάλλον και αειφορία
  6. Έρευνα, εκπαίδευση και κατάρτιση
  7. Αθλητισμός

Το Πρόγραμμα βασίζεται στη λογική της συμμετοχικής δραστηριότητας του κοινού (Crowdfunding). Η λειτουργία του Προγράμματος θα στηρίζεται στην ειδική για τον σκοπό του σχεδιασθείσα Πλατφόρμα. Μέσω αυτής της πλατφόρμας, θα παρέχεται η δυνατότητα σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα (δωρητές) να προβαίνουν σε εγχρήματες προσφορές, σε δωρεές σε είδος ή σε παροχή υπηρεσιών, στο πλαίσιο της εκάστοτε τρέχουσας δράσης του Προγράμματος.